Wszystkie wzory — obliczenia (1/2)
Mol · stężenia · gazy · termochemia · kinetyka
Mol i masa
Liczba moli: n = mM
m [g], M [g/mol]
Liczba cząsteczek: N = n · NA
NA = 6,022·10²³ /mol
Masa molowa: M = mn
[g/mol]
Objętość gazu (war. norm.): V = n · 22,4 dm³/mol
tylko gazy, warunki normalne
Liczba moli z objętości: n = VVm
Vm = 22,4 dm³/mol (war. norm.)
Procent masowy pierwiastka: %m = n · Mpierw.Mzwiązku · 100%
do wzoru empirycznego
Stężenia roztworów
Stężenie molowe: cm = nV
[mol/dm³], V w dm³
Stężenie procentowe: cp = msmr · 100%
ms subst., mr roztworu
Gęstość: d = mV
przeliczanie c% ↔ cm
c% → cm: cm = 10 · cp · dM
d w g/cm³
Rozcieńczanie: c1V1 = c2V2
Mieszanie roztworów: reguła krzyżowa (krzyż mieszania)
Gazy
Równanie Clapeyrona: pV = nRT
R = 83,1 hPa·dm³/(mol·K) lub 8,31 J/(mol·K)
Prawo Avogadra: równe V gazów = równe n
w tych samych warunkach
Gęstość gazu: d = MVm
Gęstość względna gazu: dwzgl. = M1M2
masa cząst. gazu wzgl. innego gazu
Prawo Daltona: pcałk. = p1 + p2 + ...
suma ciśnień cząstkowych
Termochemia i kinetyka
Efekt cieplny: ΔH < 0 egzo, ΔH > 0 endo
Prawo Hessa: ΔH zależy tylko od stanu pocz. i końc.
Szybkość reakcji: v = ΔcΔt
Reguła van’t Hoffa: wzrost T o 10°C → v rośnie 2–4×
Stała równowagi: K = [produkty][substraty]
w odpowiednich potęgach
Reguła Le Chateliera: układ przeciwdziała zmianie
Rozpad promieniotwórczy: N(t) = N0 · 12t/T½
T½ = czas połowicznego zaniku
Wszystkie wzory — obliczenia (2/2)
pH · elektrochemia · atom · wydajność · stałe
pH i równowagi kwasowo-zasadowe
pH: pH = −log[H3O+]
pOH: pOH = −log[OH−]
Iloczyn jonowy wody: Kw = [H₃O⁺][OH⁻] = 10⁻¹⁴
Zależność: pH + pOH = 14
Mocny kwas: [H₃O⁺] = ckwasu
Słaby kwas: [H₃O⁺] = √(Ka·c)
Słaba zasada: [OH⁻] = √(Kb·c)
Stała dysocjacji: Ka = [H₃O⁺][A⁻][HA]
Prawo Ostwalda: Ka = α²c1−α
Para sprzężona: Ka·Kb = Kw
pKa + pKb = 14
Bufor (Henderson–Hasselbalch): pH = pKa + log[sól][kwas]
Stopień dysocjacji: α = nzdys.ncałk.
Hydroliza soli: Kh = KwKa lub b
Elektrochemia
SEM ogniwa: SEM = E°katody − E°anody
zawsze > 0 dla ogniwa
Ładunek: Q = I · t
[C] = [A]·[s]
Masa (I prawo Faradaya): m = M · I · tn · F
F = 96500 C/mol
Mole elektronów: ne = QF
Objętość gazu z elektrolizy: V = nen · 22,4 dm³/mol
n — liczba elektronów w półreakcji
Budowa atomu
Liczba masowa: A = Z + N
Z protony, N neutrony
Liczba neutronów: N = A − Z
Energia fotonu: E = h · ν
h = 6,63·10⁻³⁴ J·s
Częstotliwość a długość fali: ν = cλ
c = 3·10⁸ m/s
Wydajność i analiza
Wydajność reakcji: W = mrzecz.mteor.·100%
Wzór empiryczny: najprostszy stosunek moli atomów
Wzór rzeczywisty: (empiryczny)n, n = MMemp.
Stałe: NA = 6,022·10²³ /mol · F = 96500 C/mol · Kw = 10⁻¹⁴ · Vm = 22,4 dm³/mol (war. norm.) · R = 8,31 J/(mol·K) · c = 3·10⁸ m/s · h = 6,63·10⁻³⁴ J·s